Choroby jelita grubego

Operacje jelita grubego należą do najpoważniejszych operacji wy­konywanych na narządach jamy brzusznej. Ze względu na obecność w jelicie grubym zakażonych mas kałowych, wymagają one specjalnego przygotowania chorego. Często dla zapewnienia dobrego wyniku ope­racji konieczne jest wykonanie tzw. czasowego sztucznego odbytu. Czasami, gdy operacja musi być rozległa i dochodzi do wy­cięcia odbytnicy z odbytem, konieczne staje się wykonanie odbytu sztucznego stałego, czyli definitywnego.

Przygotowanie chorego do operacji ma na celu maksy­malne zmniejszenie objętości mas kałowych w jelicie oraz zmniejsze­nie flory bakteryjnej, która po otwarciu jelita może przedostać się do okolicznych tkanek i stać się przyczyną powikłań pooperacyjnych (zapalenie otrzewnej). Podstawowe postępowanie polega na stosowaniu przez kilka dni przed operacją diety z niską zawartością błonnika. Na dwa dni przed zabiegiem podawana jest dieta płynna, bez mleka, oraz stosowane są środki przeczyszczające, lewatywy i leki przeciwbakteryjne.

Odbyt sztuczny jest to operacyjnie wytworzona przetoka skórno-jelitowa spełniająca rolę odbytu, a więc odprowadzająca zawartość jelitową na zewnątrz. Odbyt sztuczny definityw­ny wykonuje się wówczas, gdy konieczne jest usunięcie odbytnicy i odbytu naturalnego. Odbyt sztuczny czasowy wskazany jest w różnego rodzaju operacjach wykonywanych na jelicie grubym w ce­lu odbarczenia linii szwów zespalających ściany jelita. Po zeszyciu je­lita może powstać obrzęk i związane z nim znaczne zwężenie światła w miejscu operowanym. Gromadzące się powyżej gazy i kał mogą łatwo doprowadzić do takiego rozszerzenia jelita, które spowoduje rozerwa­nie szwów i rozejście się brzegów zespolenia. Jeżeli powyżej miejsca operacji jest założony odbyt sztuczny, to gazy i kał odchodzą tą drogą, a zespolenie nie jest narażone na nadmierne napięcie. Po upływie kil­kunastu dni obrzęk ustępuje, rana jelita ulega zagojeniu, a odbyt sztuczny zostaje zlikwidowany za pomocą stosunkowo bezpiecznego zabiegu operacyjnego.

Przeważnie odbyt sztuczny wykonuje się na jelicie grubym, czasami jednak, gdy usuwane jest całe jelito grube, zakładany jest na końco­wy odcinek jelita cienkiego. W przypadku odbytu definitywnego za­kładany jest specjalny zbiornik na kał. Nowoczesne zbiorniki leżą pła­sko na powierzchni brzucha przylegając do skóry, nie rzucają się w oczy, są nieprzepuszczalne dla zapachów i na ogół muszą być wymie­niane co 3-5 dni. Opróżniane są kilkakrotnie w ciągu dnia przez otwarcie kieszeni w dnie zbiornika.

Przetoka jelita cienkiego wymaga bardzo dokładnej pie­lęgnacji skóry. Często dookoła niej dochodzi do podrażnienia skóry i stanów zapalnych. Konieczne jest wówczas osłanianie skóry maściami, niezbędna jest częsta zmiana zbiorników i dokładne ich dopasowanie. U większości chorych, zwłaszcza w pierwszym okresie po operacji, z przetoki może wydobywać się obfity płynny stolec (1-2 1 dziennie). Po upływie kilku miesięcy wydalanie zmniejsza się do 500 – 800 ml. To obfite wydalanie jest spowodowane brakiem wchłaniania wody i soli, które to procesy zachodzą zwykle w jelicie grubym.

Duża utrata płynów i soli może powodować zaburzenia ogólnoustrojowe, objawiające się brakiem łaknienia, rozdrażnieniem, bólem gło­wy, silnym pragnieniem. Niewielki nawet wysiłek fizyczny zwiększa utratę płynów i nasila dolegliwości. Dlatego też większa niż zwykle utrata płynów przez przetokę lub intensywna praca fizyczna powinny być wskazaniem do zwiększenia podaży wody i soli. Niezależnie od te­go chorzy mogą i powinni prowadzić normalny tryb życia.

Sztuczny odbyt definitywny założony w jelicie grubym jest znacznie mniej kłopotliwy. Przetoka wykonana na okrężnicy esowatej „wydziela kał sformowany, przeważnie w określonych porach. Wielu chorych po­trafi dokładnie przewidzieć zbliżanie się momentu defekacji i w porę udać się do ustępu. Zbiorniki na kał nie są tym chorym konieczne, lecz noszenie ich zapewnia spokój. Większa dobowa liczba wypróżnień zmusza do stałego noszenia zbiornika, który składa się z okrągłej pla­stykowej ramki z bocznym uchwytem na pas i woreczków z folii polie­tylenowej do jednorazowego użytku.

Skręt jelita grubego najczęściej dotyczy okrężnicy esowatej, rza­dziej kątnicy. Skręt jest przyczyną 5-10% wszystkich niedrożności je­lita grubego.

Skręt kątnicy objawia się silnymi bólami umiejscowionymi w pra­wym podbrzuszu. Jedynym leczeniem jest operacja, polegająca na od­prowadzeniu skrętu i umocowaniu jelita do ściany jamy brzusznej. Niekiedy konieczne jest wycięcie części zmienionego jelita.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.