PROBLEMY SPOŁECZNE LUDZI SŁABO WIDZĄCYCH I NIEWIDOMYCH

Pomimo znacznych osiągnięć w dziedzinie rozpoznawania i leczenia chorób układu wzrokowego, liczba osób niewidomych ciągle wzrasta.

Przyczyny upośledzenia wzroku i ślepoty w porównaniu z zesta­wieniem sprzed 30 laty zmieniły się znacznie. Miejsce chorób zakaź­nych, zwłaszcza wieku dziecięcego, stanowiących najczęstszy powód zaniewidzenia, zajęły oprócz chorób oczu, takich jak jaskra czy odwarstwienie siatkówki, choroby układowe — cukrzyca, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze — oraz choroby zwyrodnieniowe. Uwarunkowane jest to przedłużającym się przeciętnym okresem życia ludzkiego i pojawieniem się powikłań ocznych w tych chorobach. In­nymi, nader istotnymi przyczynami ślepoty są urazy mechaniczne związane z rozwojem przemysłu i mechanizacji, a także urazy chemicz­ne i zatrucia. Przyczynami wrodzonymi ślepoty są predyspo­zycje dziedziczne oraz czynniki szkodliwe działające na płód, takie jak zakażenia bakteryjne, wirusowe, energia promienista, zatrucia che­miczne. Zapobieganie ślepocie wrodzonej polega na chronieniu kobiety ciężarnej przed czynnikami szkodliwymi, zwłaszcza w pierw­szych miesiącach ciąży, w których kształtują się narządy zmysłów.

W zależności od okresu życia, w którym nastąpiła ślepota, używa się określeń niewidomy bądź ociemniały. Niewidomi nie są w sta­nie odbierać wrażeń wzrokowych od urodzenia, natomiast ociemniali widzieli kiedyś i stopniowo lub nagle utracili wzrok.

Ślepota jest ciężkim kalectwem pociągającym za sobą wiele ogra­niczeń i trudności życiowych. Ludzie niewidomi i upośledzeni wzroko­wo otoczeni są szczególną troską. Problematyką ludzi niewidomych oraz ich rehabilitacją zajmuje się Polski Związek Niewidomych.

Rehabilitacja niewidomych jest złożonym procesem przygotowa­nia ich do samodzielnego i niezależnego życia osobistego, rodzinnego, społecznego i zawodowego. Ma także na celu niedopuszczenie do roz­woju trwałych skutków psychicznych ślepoty, takich jak kompleksy i reakcje nerwicowe. Z tych też względów powinna rozpoczynać się jak najszybciej, aby nie dopuścić do zahamowania rozwoju osobniczego.

Rehabilitacja jest procesem długotrwałym, wymagającym pewnej kolejności w realizowaniu poszczególnych jej elementów, począwszy od zdobycia umiejętności samodzielnego poruszania się, umiejętności czytania i pisania systemem punktowym i wreszcie opanowania odpo­wiedniego zawodu pozwalającego na zatrudnienie niewidomego w od­powiednich warunkach. Opanowanie przez niewidomych umiejętności pisania i czytania stało się możliwe dzięki opracowaniu i wprowadze­niu przez Braille’a alfabetu punktowego. Stanowi on kom­binację określonej liczby wypukłych punktów i ich położenia w ukła­dzie sześciopunktowym.

Postęp techniczny, a zwłaszcza rozwój elektrotechniki pozwolił na opracowanie wielu nowoczesnych urządzeń technicznych, które mogą być zastosowane w procesie rehabilitacji niewidomych. W większości przypadków są to jeszcze prototypy, ale pomyślne próby praktycznego ich zastosowania dają nadzieję na szybszą adaptację ludzi niewido­mych do normalnego życia. Spośród nowoczesnych zdobyczy na uwagę zasługuje laska laserowa. Wmontowane w nią systemy laserowe wysyłają promienie w trzech różnych kierunkach. Napotykając na przeszkodę sygnalizują o jej istnieniu za pomocą sygnału akustyczne­go lub wibracji wyczuwalnej na uchwycie laski. Innym urządzeniem, w którym pokłada się duże nadzieje, jest konstrukcja działająca na za­sadzie sondy ultradźwiękowej wmontowanej w oprawki okularowe. Wielkość obiektu i jego odległość od niewidomego określana jest od­powiednim sygnałem akustycznym.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.