Obrzęki chłonne

Obrzęk chłonny jest to nadmierne nagromadzenie się płynu tkankowego w następstwie utrudnionego odpływu przez naczynia chłonne. Przyczyną utrudnionego odpływu może być niedorozwój, nie­drożność lub wycięcie naczyń chłonnych. Obrzęk chłonny może pow­stać również w wyniku nieprawidłowej czynności układu chłonnego.

Mechanizm powstawania obrzęku chłonnego można w spo­sób uproszczony przedstawić następująco. Zaburzenia w przepływie chłonki prowadzą do podwyższenia ciśnienia w naczyniach limfatycznych, czego następstwem jest ich rozszerzenie i niedomykalność zasta­wek. Niewydolność aparatu zastawkowego pogłębia trudności w od­pływie chłonki i stopniowo prowadzi do jej zastoju. W następstwie wzmożonego ciśnienia i zastoju chłonki ustaje przechodzenie płynu tkankowego do włośniczek limfatycznych. Płyn tkankowy zawierający duże ilości białka stopniowo gromadzi się,- co doprowadza do obrzęku chłonnego.

Pierwotny obrzęk chłonny przeważnie pojawia się u młodych ko­biet. Przyczyną choroby jest nieprawidłowy rozwój naczyń chłon­nych. Pierwszym objawem jest zwykle niebolesny obrzęk, umiejsco­wiony na grzbiecie stopy i w okolicy kostek. Obrzęk ten powiększa się po dłuższym chodzeniu i nieco zmniejsza po nocnym wypoczynku. W miarę upływu czasu obrzęk zwykle powiększa się i stopniowo obejmu­je podudzie, a czasami nawet całą kończynę dolną. Często proces ule­ga stabilizacji.

W pierwszym okresie choroby obrzęk jest miękki, a po uciśnięciu palcem pozostaje zagłębienie. Później staje się oporny na ucisk. Skóra nad okolicą obrzękniętą jest gruba, twarda, pofałdowana. Stopniowo następuje przerost tkanki podskórnej, kończyna ulega stałemu zgru­bieniu, staje się ciężka, przybiera nieestetyczny wygląd. Chorzy ska­rżą się na uczucie ciężaru i rozpierania w kończynie. Niekiedy rozwija się obrzęk na drugiej kończynie.

Wtórny obrzęk chłonny, w odróżnieniu od pierwotnego, jest zwy­kle wywołany określonymi przyczynami. Obrzęki wtórne mogą wystą­pić po: a) chirurgicznym wycięciu naczyń i węzłów chłonnych w lecze­niu nowotworów sutka, macicy, skóry, kończyn itp., b) urazach, np. po złamaniach kości lub operacjach naczyniowych (usunięcie żylaków, operacja naprawcza tętnicy), c) naświetlaniach promieniami rentge­nowskimi, d) zapaleniu naczyń chłonnych, e) długotrwałym ‚unieru­chomieniu kończyny. Przyczyną wtórnego obrzęku chłonnego może być też nowotworowa niedrożność naczyń chłonnych, spowodowana przeważnie rakiem gruczołu krokowego u mężczyzn i chłoniakiem u kobiet.

Obrzęk wtórny pojawia się wkrótce po powstaniu wywołującej go przyczyny i powiększa się szybciej niż obrzęk pierwotny. Obraz kli­niczny obu rodzajów obrzęków jest podobny.

Najczęstszym powikłaniem obrzęku chłonnego są nawracające zapalenia tkanki łącznej i naczyń chłonnych, występujące nawet po najdrobniejszych urazach (zadrapania, ukłucie itp.) kończyny, w któ­rej rozwinął się proces chorobowy.

Leczenie ma na celu zapobieganie narastaniu obrzęku i nawrotom zapaleń naczyń chłonnych. Leczenie zachowawcze polega na spaniu z uniesionymi chorymi kończynami oraz unoszeniu ich w ciągu dnia ku górze — choćby na kilka minut. Wskazane jest noszenie opa­sek elastycznych. Czasami konieczne jest stosowanie diety niskosodowej i leków moczopędnych. Należy unikać wszelkich urazów i prze­strzegać rygorystycznie zasad higieny osobistej. Jeśli doszło do zapale­nia naczyń chłonnych, stosowane są antybiotyki.

Leczenie chirurgiczne polega na stworzeniu odpływu chłonki przez wytworzenie nowego połączenia układu chłonnego z układem żylnym. Wykonywane też bywają operacje polegające na wprowadzeniu pod skórę chorej kończyny nitek, co ma ułatwić odpływ chłonki. Niektórzy chirurdzy wycinają tkanki, w których powstaje ob­rzęk. Wyniki leczenia są ciągle jeszcze niezadowalające.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.