Urazy czaszkowo-mózgowe

Obrażenia czaszki i mózgu mogą być wywołane różnymi czynnikami, a następstwa ich zależą od szybkości i siły oraz kierunku działania urazu. Jeśli siła ta przekroczy zdolności amortyzacyjne powłok mięk­kich i kości czaszki – dochodzi do urazu otwartego.

Złamania kości czaszki mogą dotyczyć sklepienia czaszki oraz jej podstawy. Proste złamania sklepienia czaszki, tzn. bez przemieszczenia odłamów kostnych, nie wymagają interwencji chirur­gicznej. Złamania z wgłobieniem odłamów, uszkadza­jące lub uciskające mózg – zwłaszcza otwarte – wymagają szyb­kiego leczenia operacyjnego. Złamaniom kości czaszki mogą towa­rzyszyć inne powikłania mózgowe, jak krwiaki, uszkodzenia pnia mózgu i in.

Złamania podstawy czaszki, często trudne do uwidocznie­nia na zdjęciach rentgenowskich, mogą uszkadzać nerwy przecho­dzące przez otwory kostne (np. nerw twarzowy). Złamania kości w obrębie przedniego dołu czaszki, raniące opony mózgowe, dopro­wadzają niekiedy do wycieku płynu mózgowo-rdzeniowego z nosa lub — rzadziej — z ucha oraz stwarzają groźbę zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu. Powikłanie takie wymaga leczenia operacyjnego, polegającego na otwarciu czaszki i „załataniu” opon.

Obrażenia mózgu mogą mieć różny charakter. Najczęściej docho­dzi do wstrząśnienia mózgu, które polega na przejściowym, zwykle krótkotrwałym porażeniu jego czynności, objawiającym się utratą przytomności, zaburzeniami oddechu i czynności serca. W lekkich postaciach wstrząśnienia powrót do stanu prawidłowego na­stępuje szybko, a pozostaje niepamięć wsteczna. W ciężkich posta­ciach okres nieprzytomności przedłuża się, a różnego rodzaju zaburze­nia psychiczne utrzymują się nieraz bardzo długo. Leczenie polega na unieruchomieniu chorego w łóżku oraz podawaniu leków uspokaja­jących i ewentualnie przeciwobrzękowych.

Stłuczenie mózgu, a właściwie pnia mózgu, jest jednym z najcięższych następstw urazu głowy, gdyż uszkodzenie znajdujących się tam struktur nerwowych zagraża bezpośrednio życiu chorego. Objawia się utratą przytomności oraz zaburzeniami oddychania i krążenia, prowadzącymi niejednokrotnie do zgonu. U wielu chorych objawy te ustępują, a pojawiają się inne, świadczące o ciężkości usz­kodzenia układu nerwowego. Stosunkowo pomyślne rokowanie bywa u chorych z zespołem tzw. pobudzenia patologicznego, tj. gdy chory jest bardzo niespokojny, a ciśnienie krwi, tętno, oddech i temperatura ulegają znacznemu podwyższeniu. Znacznie gorsze jest rokowanie u chorych głęboko nieprzytomnych ze wzmożonym napię­ciem mięśni (tzw. sztywnością odmóżdżeniową), a także u chorych z zespołem śpiączki i wiotkością wszystkich mięśni. W obu tych zespołach chorobowych dochodzi często do niewydolności oddechowej, wymagającej leczenia w ośrodku intensywnej opieki medycznej.

Pourazowe krwawienia śródczaszkowe powstają wskutek uszko­dzenia naczyń krwionośnych i mogą występować w postaci krwiaków: nadoponowego, podoponowego lub śródmózgowego, albo też w postaci krwawienia podpajęczynówkowego. Nierzadko różne rodzaje krwawień współistnieją ze sobą.

Krwiak nadoponowy jest najczęściej następstwem zranienia tętnic opon mózgowych, narasta bardzo szybko i – nie operowany – prowadzi do zgonu. Objawami narastającego ucisku móz­gu są postępujące zaburzenia świadomości i osłabienie albo poraże­nie kończyn przeciwstronnych w stosunku do krwiaka. Rozpozna­nie tego rodzaju krwiaka może być bardzo trudne u chorych nie­przytomnych od chwili urazu głowy lub u zamroczonych alkoholem.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.