Kamica moczowa

Kamica moczowa jest jedną z najczęstszych chorób układu moczowego, występującą u obojga płci w każdym wieku. Przyczy­ny jej powstawania nie zostały dotychczas w pełni wyjaśnione. Na tworzenie się kamieni w drogach moczowych mają wpływ czynniki ogólnoustrojowe i miejscowe. Uważa się, że zaburzenia przemiany ma­terii prowadzą do wzrostu stężenia w moczu substancji składowych kamieni, przy jednoczesnym niedoborze czynników chroniących przed krystalizacją. Najważniejszym czynnikiem miejscowym wpływającym na powstawanie kamieni jest zastój moczu i zakażenie, zwłaszcza drobnoustrojami rozkładającymi mocznik. Wielkość kamieni bywa róż­na, a ich kolor i spoistość zależą od składu chemicznego. Odróżnia się kamienie moczanowe, szczawianowe, fosforanowe, cystynowe i inne. Kamienie moczanowe są twarde, gładkie, o żółtej barwie. K a – mienie szczawianowe, również twarde, mają powierzchnię kol­czastą barwy ciemnej. Kamienie fosforanowe, barwy szarobiałej o powierzchni szorstkiej, są kruche. Kamienie cystynowe są miękkie, żółtawobrunatne.

Kamica nerkowa. Kamień jako ciało obce drażni otaczające tkan­ki i wywołuje odczyn zapalny. Kamicy często towarzyszą zaburzenia w odpływie moczu. W nerce na tle zastoju może nastąpić poszerzenie grupy kielichów lub równocześnie miedniczki i kielichów. Mocz zastoi- nowy łatwo ulega zakażeniu, rozwija się stan zapalny miedniczki, miąższu nerki, często tkanki okołonerkowej. W kamicy obustronnej lub jedynej nerki może wystąpić bezmocz.

Typowym objawem kamicy nerkowej jest ból i krwiomocz. Bóle nasilają się przy ruchach i długim staniu. Często bólom towarzyszą nudności i wymioty. Ropomocz i gorączka są objawami dołączającego się zakażenia.

Rozpoznanie kamicy nerkowej dokonuje się na podstawie ca­łokształtu omówionych wyżej badań, głównie radiologicznych.

Leczenie jest zachowawcze i operacyjne. W przypadku wystąpie­nia silnych bólów stosuje się leki rozkurczowe i przeciwbólowe. Łago­dzenie bólów powodują także ciepłe okłady lub kąpiele. Operacji pod­dawani są chorzy z kamieniami, które nie rokują samoistnego odej­ścia, chorzy z bezmoczem, z uporczywym krwiomoczem, z dużym zasto­jem moczu oraz z wtórnym zakażeniem. Najczęściej kamienie z nerki usuwa się przez naciętą miedniczkę. Czasami zachodzi konieczność do­datkowego nacięcia miąższu i kielicha nerkowego. Gniazdo kamieni w dolnym kielichu nerki jest wskazaniem do częściowego jej wycięcia. Nerkę zniszczoną przez proces zapalny i zastój moczu usuwa się, jeśli czynność drugiej nerki jest zachowana. Kamicę obustronną operuje się w trakcie jednej operacji lub dwuczasowo, tzn. w dwóch kolejnych operacjach — najpierw operuje się nerkę zdrowszą.

W ostatnich latach wprowadzono nowe metody leczenia kamicy mo­czowej: 1) kruszenie kamieni nerkowych i moczowodowych za pomocą fal wstrząsowych wytwarzanych poza organizmem chorego — ESWL (ang. extracorporal shock wave lithotripsy), 2) przezskórne usuwanie kamieni nerkowych — PCNL (ang. percutaneous nephrolithotripsy) i 3) usuwanie lub rozbijanie kamieni za pomocą ureterorenoskopów. Metody te w znacznym stopniu ograniczyły dotychczasowe operacyjne leczenie kamicy moczowej.

Drobne kamienie w kielichach nerki rokujące samoistne odejście, kamienie moczanowe i cystynowe leczy się zachowawczo.

Kamica moczowodowa. Powstaje ona w moczowodach na skutek zatrzymywania się kamieni przesuwających się z nerki. Często złogi zatrzymują się w miejscu fizjologicznych zwężeń moczowodu, blokując odpływ moczu z nerki i powodując silne bóle w okolicy lędźwiowej. Na skutek zastoju i wtórnego zakażenia mogą spowodować zniszcze­nie nerki. Najbardziej niebezpieczne z tego powodu są złogi umiejsco­wione w górnych odcinkach moczowodu.

Leczenie operacyjne stosuje się w razie bezmoczu, zakaże­nia, dużego zastoju. Kamień usuwa się przez nacięty moczowód. Cza­sami złogi z dolnego odcinka moczowodu są usuwane przy użyciu od­powiedniego cewnika – pętli Zeissa przez cystoskop. W innych przy­padkach stosuje się leczenie zachowawcze.

Kamica pęcherza moczowego. Przyczynami jej powstawania są głównie zastój i zakażenie moczu. Najczęściej kamica ta występuje u ludzi starych z przeszkodą w odpływie moczu. Złogi, w większości fos­foranowe, mogą być różnej wielkości, często są mnogie.

Obj a wami charakterystycznymi są bóle nasilające się przy wysił­ku, okresowy krwiomocz, ropomocz, strumień moczu przerywany.

Leczenie polega na usunięciu złogu przez nacięcie pęcherza lub skuszeniu kamienia pod kontrolą wzroku, za pomocą aparatu wprowa­dzonego przez cewkę do pęcherza.

Kamica cewki moczowej. Kamica ta powstaje najczęściej na sku­tek zatrzymania się w cewce (zwłaszcza przy jej zwężeniu) złogów przesuwających się z górnych dróg moczowych. Kamień w cewce po­woduje częstomocz bolesny, uczucie parcia na mocz i niekiedy zatrzy­manie moczu. Z cewki przedniej złogi usuwa się kleszczykami, z tylnej przesuwa do pęcherza i tam albo kruszy, albo usuwa przez nacięcie pęcherza. W stanach zapalnych, zwężeniach cewki złogi usuwa się przez nacięcie cewki.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.